دیداروزیر ارشاداز قرآن نفیس نیریزی در نمایشگاه قرآن

 دیداروزیر ارشاد در نمایشگاه قرآن ازقرآن نیریزی 

 

دکتر محمد حسینی وزیر فرهنگ و ارشاد شب گذشته 25مردادماه بعد از نماز مغرب از غرفه‌های مختلف نمایشگاه چون دانشگاهی، گفتگوی زنده شبکه اول سیما، بخش های دانشگاهی، حوزوی، معناگرا، مدرسه قرآن، خبرگزاری ایکنا، خبرگزاری شبستان، ابنا، دارالقرآن، سایت نمایشگاه قرآن و چند غرفه دیگر دیدار کرد.

وی همچنین ازقرآن نفیس نیریزی كه ارزنده ترین قرآن ایران است دیدن كرد كه تصویر بالا دكتر را در حال دیدار از این قرآن نشان میدهد.وزیر ارشاد در جریان این دیدار به وزارت خانه ها و سازمان ها برای بهره مندی از امکانات نمایشگاه قرآن و استفاده از نیم درصدی اعتبارات دستگاه متبوع در نمایشگاه متنوع سال جاری توصیه کرد.

همچنین معاونان وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی چون یحیی طالبیان قائم مقام وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی، حمید شاه آبادی معاون هنری وزارت ارشاد دیشب 25مرداد ماه از بخش های مختلف هجدهمین نمایشگاه بین المللی قرآن کریم دیدن کردند.

هجدهمین نمایشگاه بین‌المللی قرآن کریم از 17مرداد تا 12شهریور در تهران از ساعت 17 تا  24  پذیرای بازدیدکنندگان است. شعار امسال نمایشگاه قرآن کتاب زندگی است.

 

 

برچسب ها: احمد نیریزی ، قرآن نیریزی ، خط نسخ ، خوشنویسی قرآن ، قرآن نگاری ،

یاقوت مستعصمی(بزرگترین خوشنویس خط ثلث)

یاقوت مستعصمی(بزرگترین خوشنویس خط ثلث)

جمال الدین ابو الدر یاقوت مستعصمی بغدادی ملقب به قبلة الكتاب،خطاط مشهور دربار عباسیان است كه به سبب خط نیكو وبدیع خود به ویژه به جهت نسخه های قرآنی كه نگاشته است شهرت یافته است.

وی خالق خطوط «اقلام الستة»(برای اطلاع ازشرح خطوط اقلام الستة به پست خوشنویسی1مراجعه گردد) میباشد كه شهرتش بیشتر مربوط به اواخر قرن هشتم واوایل قرن نهم هجری در شهر هرات است. یاقوت مستعصمی در دهه اول یادوم قرن هفتم درآماسیه آناطولی »متولد شد.تاریخ تولد اودقیقا مشخص نیست.اودر ایام جوانی به بغدادرفت و به خدمت خلیفه عباسی«المستعصم بالله»درآمدواز همان جا لقب مستعصمی به اوداده شد.

مرحوم اقبال آشتیانی ذیل صنایع دوره مغول آورده است كه یكی ازمهم ترین فنونی كه همزمان با استیلای مغول در ممالك شرق اهمیت زیادی داشته است خوشنویسی بوده است به همین دلیل مستنصر ومستعصم ووزرای ایشان در جلب خوشنویسان مبالغ بسیار خرج میكردندكه از میان  مشهورترین خطاطان این دوره میتوان به صفی الدین عبد المومن ارموی ودیگری شاگردش یاقوت مستعصمی كه در این فن به مرتب از استاد خود مشهورتر است اشاره كرد.

مستعصمی علاوه بر نگارش نسخه های قرآنی آثار دیگری از خود برجای گذاشته است ازجمله:1-اسرار الحكماء كه محتوای آن پند وتصوف است كه به ضمیمه امثال العرب ضبی در استامبول به سال 1300به چاپ رسیده است.2-رساله آداب وحكم واخباروآثارفقه واشعار منتخبه كه درمجموعه ای به نام سه رساله درمطبعة الجوانب اسلامبول به سال 1298در77 صفحه چاپ شده است.3-نبذه من اقوال الفضلاءكه یاقوت آنها را در سال 681گردآورده است ودر موصل به سال1863به چاپ رسیده است.

یاقوت درمكتب خوشنویسی7تن را تربیت كردكه درعالم این هنرتحت عنوان استادان سبعه یا استادان هفتگانه مشهورگشتندكه عبارتند از:ارغوان بن عبد الله كاملی،مولانا عبدالله صرفی،مولانا یحیی صوفی،مولانا مبارك شاه سیوفی،مباركشاه بن قطب تبریزی،مولانا احمد سهره وردی.

یاقوت مستعصمی درسال 698ه.ق دار فانی را وداع گفت وازاو به عنوان بزرگترین خوشنویس در عرصه هنرنگارش خط ثلث یاد میشود.تصویر زیر نمونه ای از برگ قرآن به خط یاقوت مستعصمی میباشد.

برچسب ها: احمد نیریزی ، قرآن نیریزی ، خط نسخ ، خوشنویسی قرآن ، قرآن نگاری ، تذهیب ،

تدوین قرآن

 

تدوین قرآن

معنای جمع وتدوین قرآن:كلمه جمع به معنی گردآوری وافزودن چیزی به چیز دیگر است.نگاهی به احادیث وروایت های مختلف درباره مراحل جمع وگردآوری قرآن نشان میدهد كه این كلمه درمراحل مختلف تاریخی معانی متفاوت داشته ومتناسب بامقصود به كار میرفته است،بنابراین این كلمه برحسب وبه اقتضای كلام معانی مختلفی رادربرگرفته است:1-جمع به معنی حفظ كردن وبه حافظه سپردن است كه در اینجا به آن دسته از اصحابی گفته میشود كه قرآن را ازحفظ داشتند وبه حفاظ یا جماع قرآن مشهور گشتند،كه این معنای جمع در عهد رسول خدا رایج بوده است.2-جمع قرآن به معنی نوشتن یا نگارش بوده است،اما به صورت پراكنده نوشته شده ودر یك جلدجمع نشده است،این مرحله دوم جمع آوری ست كه طبق اسنادوگواهی باارزش همزمان باحیات رسول خدا به ثمررسید.3-زمانی هم جمع به معنای مرتب كردن سوره ها،آیات و..میباشد.4-معنی دیگرآن هم تدوین وگردآوری یك متن ونص برحسب قرائت متواتر است وذكر این نكته ضروری ست كه منظور از تالیف نگارش وتصنیف نیست بلكه منظور همان جمع آوری آیات وسوره هاست.(نویسنده:رجبعلی سالاریان،به نقل ازسایت مرتضی آوینی)

نگارش قرآن درمراحل تكاملی خود قرآن ازصدراول به خصوص ازناحیه كتابت وزیبایی خط همراه با گذشت زمان سیر تكاملی داشته است.خطاطان بزرگ درزیبایی قرآن وتكامل خط آن نقش بسزایی داشتند،اولین كسی كه در راه تكمیل كتابت قرآن وزیبانگاری آن قدم برداشت خالد بن ابی الهیاج از اصحاب امیر المومنین(ع) بود كه در حدود سال صدهجری درگذشته است.

به طور كلی درمورد تدوین قرآن دو دیدگاه مهم وجود دارد:1- تدوین قرآن در زمان رسول اكرم(ص)2-تدوین قرآن در زمان خلفاء

از بررسی روایات ووقایع تاریخی چنین استناد میشود كه چینش كلمات وتدوین سوره ها در زمان پیامبر (ص)انجام گرفت اما در زمان خلفاء دو مرحله دیگر به آن افزوده شدكه عبارتنداز:1-جمع آوری مصاحف پراكنده در یك مجلد در زمان ابوبكروتدوین آن به صورت كتاب2-توحید ویكسان سازی مصاحف كه این كار پس ازعمر به دست عثمان انجام شد.

طرز نوشتن آیات:طرز نوشتن آیات به این شكل بودكه هرگاه آیه ای نازل میشد،پیغمبر كاتبان وحی را احضار میكرد ودستور نوشتن میفرمود،نویسنگان وحی آیات را بادقت مینوشتندوبر پیامبر گرامی میخواندند واوخود دستور میداد كه هرآیه ای را دركجا باید گذارد،وی در اواخر عمر خودگاهی برروی درست نوشتن برخی از حروف كیشیده ویا دندانه دار تذكراتی میفرمود.

یكی از مهم ترین موضوعاتی كه درزمینه نگارش قرآن مطرح میشود ترتیب سور میباشد چرا كه عده ای معتقدند كه ترتیب فعلی قرآن در صدوچهارده سوره كه از سوره حمد شروع وبه سوره ناس ختم میگردد،در زمان پیامبر وبه دستور خود ایشان طراحی شده است به این صورت كه وقتی سوره ای از جانب خداوند نازل میگشته،پیامبر اكرم دستور میدادند كه این سوره را بین فلان سوره وفلان سوره قرار دهید.اما در مقابل،عده ای بر خلاف این گروه معتقدند كه ترتیب سوره ها درقرآن توقیفی نبوده،بلكه اجتهادی میباشد.بنابراین این طور نبوده است كه پیامبرآیات قرآن رادرقالب عبارات خویش ریخته باشد وبه آیات تعبیر انسانی داده باشد،بلكه اساسا اعجاز قران در این است كه الفاظ ویژه پروردگار در ساختار وتركیب جملات مخصوص شكل گرفته وهیچ كس را یارای مانند سازی آن نیست واین نكته ایست كه زبان شناسان عرب به خوبی باآن آشنایی دارند.

بنابراین اساس میتوان نتیجه گرفت كه نگارش اولیه قرآن وتدوین آن ابتدا درزمان حضرت رسول(ص) وطبق اسناد تاریخی متعدد توسط حضرت علی (ع)صورت گرفت.شایان ذكر است كه قرآن منسوب به حضرت علی(ع)هیچ تفاوتی با قران حاضر نداشت وتنها تفاوت آن ترتیب سوره وحواشی آن بود به این شكل كه ترتیب سوره ها براساس «شان نزول»آن ها تدوین یافته بودوحاشیه قرآن آن حضرت دربرگیرنده شأن نزول ها،آیات ناسخ ومنسوخ،محكم ومتشابه بود.

پس از حضرت علی (ع)،قرآن هایی منسوب به امام حسین(ع)،امام سجاد(ع)،امام صادق(ع)،امام رضا(ع)امام عسكری(ع)،باقی مانده است،كه هركدام از این قرآن ها در محل مخصوص به خود نگهداری میشود.(برای اطلاعات ییشتر ر.ك.به كتاب پژوهشی درتاریخ قرآن كریم،نوشته سید محمد باقرحجتی،دفترنشر فرهنگ اسلامی،چاپ نهم،تهران1375ش.)

 

 

برچسب ها: قرآن نگاری ، قرآن نیریزی ، خط نسخ ، احمد نیریزی ، خوشنویسی قرآن ،

گفتگو با خالق رسم الخط(عثمان طه)

این گفتگو به نقل از پایگاه عربی مدارس الدلتا میباشد.

گفتگو با عثمان طه

ابو مروان عثمان بن عبده بن حسین بن طه، خوشنویس عرب زبانی است که به واسطه نگارش "مصحف مدینه" شهرت یافته است، مصحفی که موسسه چاپ مصحف شریف ملک فهد آن را منتشر کرد.

وی در روستای شهر حلب در سوریه به سال 1934میلادی چشم به دنیا گشود. متاهل و دارای هفت فرزند است. پدرش، شیخ "عبده حسین طه" امام جماعت، سخنران مسجد و استاد خوشنویسان سوریه است.

عثمان طه در رشته شریعت اسلامی در مقطع کارشناسی فارغ التحصیل شد و زبان عربی، نقاشی و هنرهای اسلامی را فرا گرفت.

وی از خوشنویس بزرگ جهان اسلام استاد حامد العامدی در سال 1973 میلادی اجازه خوشنویسی دریافت کرد و در خطاطی در محضر تنی چند از خوشنویسان همچون محمد علی المولوی، ابراهیم الرفاعی در شهر حلب، محمد بدوی الدیرانی در دمشق و هاشم البغدادی زانوی تلمذ نهاد.

 

ادامه مطلب

برچسب ها: قرآن نیریزی ، قرآن نگاری ، خوشنویسی ، خط نسخ ، احمدنیریزی ،

زندگی احمد نیریزی

معرفی میرزا احمد نیریزی

میرزا احمد نیریزی در شهر نیریز فارس چشم به جهان گشود. قدیمی ترین اثری که از او شناخته شده‌ ;كتاب صحیفه سجادیه است که آن را در سال ۱۰۸۷ قمری کتابت کرده و در آن نام پدرش را «سلطان محمد» و لقب خود را «شمس الدین» قید می‌کند.
گرچه از زندگانی او آگاهی چندانی نداریم اما قدر مسلم او به دعوت آخرین پادشاه صفویان به اصفهان مهاجرت کرده و در سال‌های ۱۱۰۵ تا ۱۱۳۴ هجری قمری در دربار صفوی به کتابت قرآن و ادعیه و نسخ دینی مشغول بوده‌است. آغاز ورود او را به اصفهان در ۱۱۰۰ قمری نوشته‌اند. پادشاه صفوی میرزا احمد را به «سلطانی» ملقب کرد.

 

ادامه مطلب

برچسب ها: احمد نیریزی ، قرآن نگاری ، قرآن نیریزی ، خط نسخ ،

درمورد تذهیب

تعریف تذهیب

تذهیب ، هنر نسخه آرایی با طرحهای تزیینی هندسی و نقشمایه های انتزاعی گیاهی ،تذهیب وا‍ژه ای عربی است و مصدری از «ذهب» در باب تفعیل است. ذهب به معنای طلاست و تذهیب به معنای طلاکاری و زراندود کردن است از طرفی رنگ طلایی در هنر تذهیب به‌عنوان رنگ درخشانی است که ارزش ویژه ای دارد برای همین تذهیب را زرگرفتن و طلا کاری دانسته‌اند. به هر حال تذهیب را می‌توان مجموعه‌ای از نقشهای بدیع و زیبا دانست که نقاشان و مذهبان برای هرچه زیباتر کردن کتابها وآثار مذهبی، علمی، فرهنگی، تاریخی، دیوان اشعار، جُـنگهای هنری و قطعه‌های زیبای خط به کار می‌برند .برخی گونة زرین این هنر را «تذهیب » و گونة رنگارنگ آن را «ترصیع » نامیده اند، اما چون رنگ طلایی رنگمایة اصلی این هنر است معمولاً آن را تذهیب می خوانند.

 

ادامه مطلب

برچسب ها: قرآن نیریزی ، خط نسخ ، قرآن نگاری ، تذهیب ،